STATYSTYKI



Pierwsze hovawarty zostały impotowane do Polski z Niemiec (DDR) w roku 1985. Pierwszy miot urodził się w roku 1987 z niemiecko-austryjackiego połączenia.

Do dnia 31.12.2016 urodziło się w Polsce 2456 hovawartów w 326 miotach (jest to dokładna liczba szczeniąt z wydanymi metrykami). Z czego żyjących jest około 1800 lub więcej. Część została sprzedana za granicę. Mieliśmy też do tej pory około 128 importów (nie jest znana rzeczywista ilość importowanych hovów, gdyż nie wszystkie mają złożone w polskim Związku rodowody). Tylko w samym 2001 roku przybyło nam ponad 100 szczeniąt, w 2002 - 108 + importy, w 2003 - 104 + importy, w 2004 - 172 + importy, w 2005 - 259 + importy, w 2006 - 156 + importy, w 2007 - 99 + importy, w 2008 - 190 + importy, w 2009 - 130 + importy, w 2010 - 158 + importy, 2011 - 142 + importy, 2012 - 127 + importy, 2013 - 122 + importy, 2014 - 102 + importy, 2015 - 94 + importy, 2016 - 87 + importy.

W Polsce zarejestrowanych jest już ponad 137 hodowli hovawartów (stan na 31.12.2016; hodowle, które miały miot lub miały / mają sukę hodowlaną), z czego aktywnych jest około 50, choć regularne mioty (przynajmniej raz w roku w tej chwili) ma około 25 hodowli, reszta co jakiś czas, miała jeden miot i zakończyła działalność lub dopiero zaczyna.

W tej chwili mamy około 1800 hovawartów, o pochodzeniu nadal głównie czeskim, ale już ze sporą domieszką niemieckiej krwi, dzięki nowym importom i kryciom zagranicznym w ojczyźnie rasy. Do tej pory, czyli w latach 1985-2016 mieliśmy:
- 64 importy z Czech (25 psów i 39 suk),
- 20 importów z Niemiec: 12 z RZV (5 psów i 7 suk), 6 z HZD (2 psy i 4 suki) i 2 z DDR (pies i suka),
- 14 ze Słowacji (6 psów i 8 suk),
- 10 z Węgier (3 psy i 7 suk),
- 9 z Francji (2 psy i 7 suk),
- 3 z Holandii (3 suki),
- 3 z Austrii (pies i 2 suki),
- 1 z Anglii (pies),
- 1 z Finlandii (pies),
- 1 ze Szwecji (pies),
- 1 z Norwegii (suka),
- 1 z Włoch (pies).

Mowa tu o psach wykorzystanych w hodowli lub pokazanych choć raz na wystawie. Do hodowli zostało użytych 52 (18 psów i 34 suki) importów.
Do tej pory było już 13 miotów hovów bez rodowodu, choć takie szczenięta zdarzały się wcześniej (miały widoczne wady i nie otrzymały metryk, choć cały miot był z papierami), nie były jednak używane do planowanej hodowli.
W latach 1988-2016 urodziło się w Polsce 326 miotów hovawartów od 154 suk i 197 reproduktorów. 163 miotów było od zagranicznych samców, 163 miotów urodziło się od reproduktorów mieszkających w Polsce.


Ilość miotów hovawartów przypadająca na dany rok.

Rok
Ilość miotów
Ilość szczeniąt
1988
1
10
1989
1
5
1990
1
12
1991
1
8
1992
2
18
1993
0
0
1994
3
19
1995
3
17
1996
4
21
1997
4
29
1998
5
35
1999
7
53
2000
10
76
2001
15
103
2002
13
108
2003
12
104
2004
21
172
2005
33
259
2006
20
156
2007
14
99
2008
25
190
2009
18
130
2010
20
158
2011
17
142
2012
18
127
2013
17
122
2014
14
102
2015
12
94
2016
15
87
Razem
326
2456


Średnia ilość odchowanych szczeniąt w miocie:
- średnia za wszystkie lata : 7,53
- rok 2000 : 7,6
- rok 2001 : 6,87
- rok 2002 : 8,31
- rok 2003 : 8,67
- rok 2004 : 8,19
- rok 2005 : 7,85
- rok 2006 : 7,8
- rok 2007 : 7,07
- rok 2008 : 7,6
- rok 2009 : 7,22
- rok 2010 : 7,9
- rok 2011 : 8,35
- rok 2012 : 7,06
- rok 2013 : 7,18
- rok 2014 : 7,29
- rok 2015 : 7,83
- rok 2016 : 5,8


W roku 2002 urodziło się w Polsce 108 szczeniąt hovawarta w 13 miotach, z czego kolorystycznie :
- 50 czarnych podpalanych (21 samców i 29 suk), co stanowi 46,3 % szczeniąt urodzonych w 2002 r.
- 50 blond (25 samców i 25 suk), co stanowi 46,3 % szczeniąt urodzonych w 2002 r.
- 8 czarnych (5 samców i 3 suki), co stanowi 7,4 % szczeniąt urodzonych w 2002 r.

W roku 2003 urodziło się w Polsce 104 szczeniąt hovawarta w 12 miotach, z czego kolorystycznie :
- 43 czarnych podpalanych (22 samce i 21 suk), co stanowi 41 % szczeniąt urodzonych w 2003 r.
- 44 blond (21 samców i 23 suki), co stanowi 43 % szczeniąt urodzonych w 2003 r.
- 17 czarnych (10 samców i 7 suk), co stanowi 16 % szczeniąt urodzonych w 2003 r.

W roku 2004 urodziło się w Polsce 172 szczeniąt hovawarta w 21 miotach, z czego kolorystycznie:
- 78 czarnych podpalanych (43 samce i 35 suk), co stanowi 45,35 % szczeniąt urodzonych w 2004 r.
- 63 blond (39 samców i 24 suk), co stanowi 36,6 % szczeniąt urodzonych w 2004 r.
- 31 czarnych (20 samców i 11 suk), co stanowi 18,05 % szczeniąt urodzonych w 2004 r.

W roku 2005 urodziło się w Polsce 259 szczeniąt hovawarta w 33 miotach, z czego kolorystycznie:
- 123 czarnych podpalanych (57 samców i 66 suk), co stanowi 47,5 % szczeniąt urodzonych w 2005 r.
- 94 blond (41 samce i 53 suk), co stanowi 36,3 % szczeniąt urodzonych w 2005 r.
- 42 czarnych (13 samców i 29 suk), co stanowi 16,2 % szczeniąt urodzonych w 2005 r.

W roku 2006 urodziło się w Polsce 156 szczeniąt hovawarta w 20 miotach, z czego kolorystycznie:
- 85 czarnych podpalanych (41 samców i 44 suki), co stanowi 54,5 % szczeniąt urodzonych w 2006 r.
- 55 blond (29 samców i 26 suk), co stanowi 35,25 % szczeniąt urodzonych w 2006 r.
- 16 czarnych (9 samców i 7 suk), co stanowi 10,25 % szczeniąt urodzonych w 2006 r.

W roku 2007 urodziło się w Polsce 99 szczeniąt hovawarta w 14 miotach, z czego kolorystycznie:
- 44 czarnych podpalanych (25 samców i 19 suk), co stanowi 44,4 % szczeniąt urodzonych w 2007 r.
- 40 blond (22 samce i 18 suk), co stanowi 40,4 % szczeniąt urodzonych w 2007 r.
- 15 czarnych (9 samców i 6 suk), co stanowi 15,2 % szczeniąt urodzonych w 2007 r.

W roku 2008 urodziło się w Polsce 190 szczeniąt hovawarta w 25 miotach, z czego kolorystycznie:
- 78 czarnych podpalanych (42 samce i 36 suk), co stanowi 40,5 % szczeniąt urodzonych w 2008 r.
- 90 blond (46 samce i 44 suki), co stanowi 47,5 % szczeniąt urodzonych w 2008 r.
- 22 czarnych (10 samców i 12 suk), co stanowi 12 % szczeniąt urodzonych w 2008 r.

W roku 2009 urodziło się w Polsce 130 szczeniąt hovawarta w 18 miotach, z czego kolorystycznie:
- 77 czarnych podpalanych (37 samców i 40 suk), co stanowi 59,2 % szczeniąt urodzonych w 2009 r.
- 41 blond (21 samców i 20 suk), co stanowi 31,5 % szczeniąt urodzonych w 2009 r.
- 12 czarnych (6 samców i 6 suk), co stanowi 9,3 % szczeniąt urodzonych w 2009 r.

W roku 2010 urodziło się w Polsce 158 szczeniąt hovawarta w 20 miotach, z czego kolorystycznie:
- 91 czarnych podpalanych (47 samców i 44 suk), co stanowi 57,6 % szczeniąt urodzonych w 2010 r.
- 54 blond (31 samców i 23 suki), co stanowi 34,2 % szczeniąt urodzonych w 2010 r.
- 13 czarnych (8 samców i 5 suk), co stanowi 8,2 % szczeniąt urodzonych w 2010 r.

W roku 2011 urodziły się w Polsce 142 szczenięta hovawarta w 17 miotach, z czego kolorystycznie:
- 70 czarnych podpalanych (36 samców i 34 suki), co stanowi 49,3 % szczeniąt urodzonych w 2011 r.
- 49 blond (24 samce i 25 suk), co stanowi 34,5 % szczeniąt urodzonych w 2011 r.
- 23 czarnych (8 samców i 15 suk), co stanowi 16,2 % szczeniąt urodzonych w 2011 r.

W roku 2012 urodziło się w Polsce 127 szczeniąt hovawarta w 18 miotach, z czego kolorystycznie:
- 63 czarnych podpalanych (35 samców i 28 suk), co stanowi 49,6 % szczeniąt urodzonych w 2012 r.
- 51 blond (23 samce i 28 suk), co stanowi 40,15 % szczeniąt urodzonych w 2012 r.
- 13 czarnych (8 samców i 5 suk), co stanowi 10,25 % szczeniąt urodzonych w 2012 r.

W roku 2013 urodziło się w Polsce 122 szczeniąt hovawarta w 17 miotach, z czego kolorystycznie:
- 86 czarnych podpalanych (41 samców i 45 suk), co stanowi 70,5 % szczeniąt urodzonych w 2013 r.
- 31 blond (13 samców i 18 suk), co stanowi 25,4 % szczeniąt urodzonych w 2013 r.
- 5 czarnych (3 samce i 2 suki), co stanowi 4,1 % szczeniąt urodzonych w 2013 r.

W roku 2014 urodziło się w Polsce 102 szczeniąt hovawarta w 14 miotach, z czego kolorystycznie:
- 61 czarnych podpalanych (30 samców i 31 suk), co stanowi 59,8 % szczeniąt urodzonych w 2014 r.
- 34 blond (19 samców i 15 suk), co stanowi 33,3 % szczeniąt urodzonych w 2014 r.
- 7 czarnych (3 samce i 4 suki), co stanowi 6,9 % szczeniąt urodzonych w 2014 r.

W roku 2015 urodziło się w Polsce 94 szczeniąt hovawarta w 12 miotach, z czego kolorystycznie:
- 54 czarnych podpalanych (28 samców i 26 suk), co stanowi 57,4 % szczeniąt urodzonych w 2015 r.
- 33 blond (19 samców i 14 suk), co stanowi 35,1 % szczeniąt urodzonych w 2015 r.
- 7 czarnych (4 samce i 3 suki), co stanowi 7,5 % szczeniąt urodzonych w 2015 r.

W roku 2016 urodziło się w Polsce 87 szczeniąt hovawarta w 15 miotach, po 15 sukach i 15 reproduktorach, z czego kolorystycznie:
- 44 czarnych podpalanych (23 samców i 21 suk), co stanowi 50,6 % szczeniąt urodzonych w 2016 r.
- 19 blond (12 samców i 7 suk), co stanowi 21,8 % szczeniąt urodzonych w 2016 r.
- 24 czarnych (13 samców i 11 suk), co stanowi 27,6 % szczeniąt urodzonych w 2016 r.

Zgodnie z wytycznymi Międzynarodowej Federacji Hovawartów IHF mamy mocno niepokojącą nierówność w kolorach. Wytyczne IHF podają, że pożądany układ procentowy kolorów w populacji powinien wynosić : 30 % blond, 60 % czarne podpalane i 10 % czarne.

Rok 2004 to pierwszy rok, w którym urodziło się mniej szczeniąt blond niż ciemnych, zwłaszcza czarnych podplanych. Jednak nadal odsetek blond szczeniąt jest zbyt duży. Rok 2009 to pierwszy rok, w którym polskie szczenięta mają właściwy odsetek procentowy umaszczenia (szczególnie dzięki homozygotycznym rodzicom i kryciom ciemny na ciemny)! W roku 2016 pierwszy raz w historii urodziło się więcej szczeniąt czarnych niż blond!

Ogólny odsetek hovawartów w Polsce pod względem koloru na koniec roku 2016:
49,2 % czarne podpalane, 38,7 % stanowią hovawarty blond i 12,1 % czarne. Czyli dokładnie na odwrót, tylko czarne umaszczenie, wprowadzone w Polsce dopiero w 2000 roku, ma prawidłowy procent. Tak duża liczba blond hovawartów jest bardzo niebezpieczna, gdyż blond hovawarty są zawsze homozygotyczne. Odsetek procentowy jest tak duży ze względu na popularność tego koloru. Mamy nadzieję, że się to wkrótce zmieni i że nie będziemy mieć już więcej tak dużej ilości miotów tylko blond (z kojarzeń obojga rodziców umaszczenia blond).

Poniżej kilka danych odzwierciedlających problem kolorystyczny:
Do dnia 31.12.2016 w Polsce urodziło się 326 miotów hovawartów w 109 hodowlach od 154 suk i 197 reproduktorów.

Umaszczenia użytych do tej pory suk hodowlanych:
- 68 blond (co stanowi 44,2 % wszystkich suk) urodziło 149 miotów (co stanowi 45,7 % wszystkich miotów),
- 65 czarnych podpalanych (co stanowi 42,2 % wszystkich suk) urodziło 136 miotów (co stanowi 41,7 % wszystkich miotów),
- 21 czarnych (co stanowi 13,6 % wszystkich suk) urodziło 41 miotów (co stanowi 12,6 % wszystkich miotów).

Umaszczenia użytych do tej pory reproduktorów:
- 48 blond (co stanowi 24,4 % wszystkich reproduktorów) dało 83 miotów (co stanowi 25,5 % wszystkich miotów),
- 121 czarnych podpalanych (co stanowi 61,4 % wszystkich reproduktorów) dało 201 miotów (co stanowi 61,6 % wszystkich miotów),
- 28 czarnych (co stanowi 14,2 % wszystkich reproduktorów) dało 42 miotów (co stanowi 12,9 % wszystkich miotów).

326 miotów, stosunek kolorystyczny rodziców:
- 16 miotów z kojarzenia blond x blond,
- 52 mioty z kojarzenia blond x czarny podpalany,
- 15 miotów z kojarzenia blond x czarny,
- 65 miotów z kojarzenia czarny podpalany x czarny podpalany,
- 113 miotów z kojarzenia czarny podpalany x blond,
- 23 miotów z kojarzenia czarny podpalany x czarny,
- 3 mioty z kojarzenia czarny x czarny,
- 20 miotów z kojarzenia czarny x blond,
- 19 miotów z kojarzenia czarny x czarny podpalany.

Z tego wynika, że aż 216 miotów (to jest aż 66,3 %) z 326 było z kojarzenia przynajmniej jednego rodzica o umaszczeniu blond! Czyli miotów bez choćby jednego rodzica o blond umaszczeniu było tylko 110. Inne dane to: 272 miotów było z kojarzenia przynajmniej jednego rodzica o umaszczeniu czarnym podpalanym i 80 z kojarzenia przynajmniej jednego rodzica o umaszczeniu czarnym.

Ponadto mieliśmy tylko 74 miotów (to jest tylko 22,7 %) bez szczeniąt o umaszczeniu blond (przede wszystkim ze względu na homozygotyczność jednego z ciemnych rodziców), 39 miotów bez szczeniąt o umaszczeniu czarnym podpalanym i 238 miotów bez szczeniąt czarnych.

Przybliżona ilość hodowlanych suk (do 8 roku życia włącznie, wolne od dysplazji, zdane testy psychiczne) pod względem koloru (stan na 31.12.2016):
- 15 suk blond,
- 28 czarnych podpalanych,
- 4 czarnych.

Od roku 2005 stosunek kolorystyczny suk hodowlanych powoli się poprawił. Jednak nadal widać znaczącą przewagę suk hodowlanych i często używanych w hodowli umaszczenia jasnego.

Świadomi hodowcy powinni więc w tym celu, kryć suki blond jak najczęściej psami ciemnymi (czarnymi lub czarnymi podpalanymi) homozygotycznymi, żeby przybywało jak najwięcej szczeniat ciemnych, zwłaszcza czarnych podpalanych, przez co zachwiany stosunek procentowy umaszczenia polskich hovawartów powoli się wyrówna.